Türkiye’de üretken yapay zeka kullanımında son bir yılda önemli artış yaşandı. Üretken yapay zeka kullandığını belirten bireylerin oranı yüzde 19,2’den yüzde 37,6’ya yükselirken, yapay zeka teknolojilerinden yararlanan girişimlerin oranı da yüzde 14’e ulaştı.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) yayımladığı Yapay Zeka İstatistikleri, bireyler ve işletmelerin yapay zeka kullanımındaki değişimi ortaya koydu.
Buna göre, üretken yapay zeka kullandığını belirten bireylerin oranı geçen yıl yüzde 19,2 iken bu yıl yüzde 37,6 olarak ölçüldü.
Yapay zeka teknolojilerinden herhangi birini kullandığını belirten girişimlerin oranı ise yüzde 7,5’ten yüzde 14’e yükseldi.
Kadınlarda kullanım oranı yüzde 38,1
Yapay zeka kullanım oranı cinsiyete göre incelendiğinde kadınların kullanım oranının yüzde 38,1, erkeklerin kullanım oranının ise yüzde 37,2 olduğu görüldü.
Yaş gruplarına göre en yüksek kullanım oranı 16-24 yaş grubunda yüzde 64,9 ile kaydedildi.
Bu grubu yüzde 55,7 ile 25-34 yaş ve yüzde 38,1 ile 35-44 yaş grupları izledi.
Yükseköğretim mezunlarında kullanım daha yüksek
Eğitim durumuna göre yapılan değerlendirmede yapay zeka kullanım oranının en yüksek olduğu grup yüzde 62,7 ile yükseköğretim mezunları oldu.
Lise veya mesleki lise mezunlarında oran yüzde 45,4, ilköğretim veya ortaokul mezunlarında yüzde 35,5, ilkokul mezunlarında ise yüzde 8,5 olarak belirlendi.
Yapay zeka kullanan bireylerin yüzde 86,4’ü bu teknolojiden özel amaçlarla yararlandığını belirtti. Mesleki amaçlı kullanım oranı yüzde 37,3, örgün eğitim amacıyla kullanım oranı ise yüzde 32,6 oldu.
Cinsiyete göre bakıldığında erkeklerde özel amaçlı kullanım yüzde 86, mesleki kullanım yüzde 43,2, örgün eğitim kullanımı yüzde 29,1 olarak hesaplandı. Kadınlarda ise bu oranlar sırasıyla yüzde 86,8, yüzde 31,2 ve yüzde 36,1 oldu.
Girişimlerde yapay zeka kullanımı yüzde 14
Girişimlerde yapay zeka kullanımındaki artış da dikkat çekti.
Yapay zeka teknolojilerinden herhangi birini kullandığını belirten girişimlerin oranı 2021’de yüzde 2,7 iken bu yıl yüzde 14’e yükseldi.
Çalışan sayısına göre değerlendirildiğinde yapay zeka kullanım oranı 10-49 çalışanı bulunan girişimlerde yüzde 12,8, 50-249 çalışanı bulunanlarda yüzde 17, 250 ve üzeri çalışanı bulunan girişimlerde ise yüzde 37,1 oldu.
2021 yılında bu oranlar sırasıyla yüzde 2,3, yüzde 3,6 ve yüzde 9,6 seviyesindeydi.
En yüksek kullanım bilişim sektöründe
Ekonomik faaliyet gruplarına göre yapay zeka kullanımında ilk sırada telekomünikasyon, programlama ve bilişim faaliyetleri yer aldı.
Bu alanda faaliyet gösteren girişimlerin yüzde 63,7’sinin yapay zeka teknolojilerinden yararlandığı belirlendi.
Söz konusu grubu yüzde 57,1 ile yayımcılık, radyo-TV ve içerik faaliyetleri, yüzde 32,4 ile bilgisayarların ve iletişim araç ve gereçlerinin onarımı faaliyetleri izledi.
Yapay zeka en çok pazarlama ve satışta kullanılıyor
Yapay zeka kullanan girişimlerin kullanım amaçları arasında ilk sırada pazarlama ve satış yer aldı.
Girişimlerin yüzde 51’i yapay zeka yazılım veya sistemlerinden pazarlama ya da satış amacıyla yararlandığını bildirdi.
Bunu yüzde 46,3 ile araştırma, geliştirme veya yenilik faaliyetleri ve yüzde 43,4 ile üretim veya hizmet süreçleri izledi.
Açık kaynaklı yazılımlar öne çıktı
Yapay zeka teknolojisi kullanan girişimlerin yüzde 67,8’i açık kaynaklı yazılımlardan yararlandığını belirtti.
Ücretsiz veya ücretli kapalı kaynaklı yazılımları kullanan girişimlerin oranı yüzde 49,1 olurken, yapay zeka yazılım veya sistemlerini harici sağlayıcılara geliştirenlerin oranı yüzde 46,5 olarak hesaplandı.
Sistemlerini kendi çalışanları aracılığıyla geliştiren girişimlerin oranı ise yüzde 32,1 oldu.
Girişimlerin yüzde 16,6’sı kişisel veri işliyor
Yapay zeka kullanan girişimlerin yüzde 16,6’sı, bu teknolojiler aracılığıyla bireylere ilişkin kişisel verileri işlediğini bildirdi.
Bu kapsamda cinsiyet, yaş, meslek, eğitim durumu, adres bilgileri, satın alma kayıtları ve yüz görüntüleri gibi verilerin işlendiği belirtildi.
Kişisel veri işleme oranı 10-49 çalışanı bulunan girişimlerde yüzde 16,9, 50-249 çalışanı bulunanlarda yüzde 15,3, 250 ve üzeri çalışanı bulunanlarda ise yüzde 17 olarak ölçüldü.
Yapay zeka kullanmayı düşünen girişimlerin oranı yüzde 8,3
Herhangi bir yapay zeka teknolojisi kullanmayan ancak kullanmayı düşündüğünü belirten girişimlerin oranı yüzde 8,3 oldu.
Yapay zeka kullanmayan girişimlerin karşılaştığı nedenler arasında yüzde 72,3 ile ilgili uzmanlık eksikliği ilk sırada yer aldı.
Bunu yüzde 66,4 ile yapay zeka kullanımından kaynaklanabilecek zararlar karşısında sorumluluğun kimde olacağına ilişkin hukuki belirsizlikler ve yüzde 65,4 ile veri koruma ve gizliliğin ihlaline ilişkin endişeler takip etti.
TÜİK’in çalışması, bireylerde ve girişimlerde yapay zeka kullanımını ortaya koymak ve bu alandaki gelişmeleri izlemek amacıyla gerçekleştirildi.
Araştırmanın bireylere ilişkin sonuçları 16-74 yaş grubunu, girişimlere ilişkin sonuçları ise 10 ve daha fazla çalışanı bulunan işletmeleri kapsıyor.
