Aybüke Türk Haber "Habere Bozkutça Bakış"
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 81’inci oturumunda yaptığı konuşmada uluslararası sistemin işleyişine yönelik eleştirilerini yineledi. BM Güvenlik Konseyi’nin mevcut yapısının değişmesi gerektiğini vurgulayan Erdoğan, yıllardır gündeme getirdiği “Dünya 5’ten büyüktür” mesajını BM kürsüsünden bir kez daha tekrarladı.
Erdoğan, uluslararası sistemin daha adil ve kapsayıcı bir yapıya kavuşturulması gerektiğini belirterek, özellikle Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin reforme edilmesi çağrısında bulundu.
Erdoğan’dan BM Güvenlik Konseyi’ne reform çağrısı
Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasında mevcut uluslararası sistemin güçlü ülkeler ile daha zayıf ülkeler açısından farklı sonuçlar doğurmasına tepki gösterdi.
Uluslararası hukukun herkes için aynı şekilde uygulanması gerektiğini belirten Erdoğan, adalet mekanizmasının etkisiz kaldığı bir sistemin sürdürülebilir olamayacağını söyledi.
Erdoğan, “Yapanın yanına kâr kaldığı, dahası cezasızlığın sıradanlaştığı bir uluslararası sistem çürümeye mahkûmdur” ifadeleriyle uluslararası sistemdeki adaletsizliklere dikkat çekti.
Cumhurbaşkanı, bu nedenle BM Güvenlik Konseyi’nin daha temsilî ve adil bir yapıya kavuşturulması gerektiğini savundu.
“Dünya 5’ten büyüktür” mesajını yineledi
Erdoğan’ın BM Genel Kurulu konuşmasında öne çıkan başlıklardan biri de uzun süredir dile getirdiği “Dünya 5’ten büyüktür” söylemi oldu.
Güvenlik Konseyi’nin karar mekanizmasında belirleyici konumda bulunan beş daimi üyenin mevcut yapısına işaret eden Erdoğan, küresel meselelerde daha geniş bir temsil anlayışının hayata geçirilmesi gerektiğini ifade etti.
Cumhurbaşkanı, BM sisteminin günümüz dünyasının siyasi, ekonomik ve toplumsal gerçeklerini daha fazla yansıtması gerektiği mesajını verdi.
Tahıl Koridoru örneğini verdi
Konuşmasında bölgesel iş birliğinin önemine de değinen Erdoğan, Türkiye’nin Karadeniz Tahıl Koridoru sürecindeki rolünü örnek gösterdi.
Türkiye’nin bölgesel girişimlerle sonuç alınabileceğini ortaya koyduğunu belirten Erdoğan, “Hem bölgesel hem küresel güvenliğe katkı sunduk” dedi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, uluslararası krizlerin çözümünde yalnızca küresel aktörlerin değil, bölge ülkelerinin de daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini vurguladı.
Erdoğan’dan gelir adaletsizliği ve teknoloji uyarısı
Konuşmada küresel ekonomik eşitsizlikler de gündeme geldi. Erdoğan, dünya genelinde gelir dağılımındaki adaletsizliğin derinleştiğine dikkat çekerek çözümün ortak kalkınma, dayanışma ve ülkeler arasındaki bağlantıların güçlendirilmesinden geçtiğini belirtti.
Ulaşım ağları, ticaret yolları, enerji hatları ve ortak üretim mekanizmalarının ülkeler arasında ekonomik ve siyasi bağları güçlendireceğini ifade eden Erdoğan, bunun küresel istikrar açısından da önem taşıdığını söyledi.
Cumhurbaşkanı ayrıca teknolojik gelişmelerin ülkeler arasında yeni eşitsizlikler oluşturmaması gerektiği uyarısında bulundu.
Erdoğan, “Tekno-kutuplaşma ve dijital hegemonya ne Birleşmiş Milletler merkezli sistemin ne de onun asli unsuru olan devletlerin hayrınadır” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin mesajı: Daha adil ve insani bir dünya
Erdoğan, Türkiye’nin uluslararası sistemin daha adil ve insan merkezli bir yapıya kavuşması için çalışmalarını sürdürdüğünü belirtti.
Cumhurbaşkanı konuşmasında ayrıca Pakistan ve Suudi Arabistan ile oluşturulan savunma iş birliğine de değindi. Söz konusu iş birliğinin ülkeler arasındaki dayanışmayı artırmayı ve bölgesel meselelerin bölge ülkelerinin katkısıyla ele alınmasını hedeflediğini ifade etti.
Erdoğan’ın BM Genel Kurulu’ndaki konuşmasının ana başlıklarını; BM Güvenlik Konseyi’nde reform, uluslararası hukukta adalet, bölgesel iş birliği, ekonomik ve teknolojik eşitsizlikler ile Türkiye’nin daha adil bir uluslararası sistem çağrısı oluşturdu.
